Modern fantezi edebiyatının en üretken ve zeki isimlerinden biri olan Brandon Sanderson’ın devasa evreni Cosmere, sonunda ekranlara taşınmaya hazırlanıyor. Kütüphanesini Sanderson’ın ciltli kitaplarıyla dolduran bizler için bu haber hem büyük bir heyecan hem de “Acaba nasıl altından kalkacaklar?” dedirten tatlı bir endişe kaynağı. Sanderson, sadece çok yazmasıyla değil, yazdıklarını birbirine görünmez iplerle bağlamasıyla da meşhur bir yazar. Bazı kitapları bu devasa evrenin bir parçasıyken, bazıları tamamen bağımsız hikayeler anlatıyor. Haliyle bu durum, hem yeni başlayanlar hem de sadık takipçiler için takibi zor bir labirente dönüşebiliyor.
Eğer siz de “Nereden başlamalıyım?” diye kara kara düşünenlerdenseniz, yalnız değilsiniz. Fırtınaışığı Arşivi ve Sissoylu gibi dev serilerin isimlerini duymuş olabilirsiniz ama bu hikayelerin birbirine nasıl dokunduğunu anlamak her zaman göründüğü kadar kolay olmayabiliyor. Apple TV+’ın bu evreni ekrana taşımak için kolları sıvadığı şu günlerde, Cosmere’in kapılarını aralamanın ve Brandon Sanderson’ın önerdiği o meşhur okuma sırasına göz atmanın tam zamanı.
Cosmere Nedir? Sanderson’ın Paylaşımlı Evrenini Anlamak

Brandon Sanderson’ın Cosmere dediği şey, aslında edebiyat dünyasının Marvel Sinematik Evreni veya DC Evreni gibi düşünülebilir. Ancak burada her şey sayfaların arasında gerçekleşiyor. Cosmere; romanlardan, kısa öykülerden ve grafik romanlardan oluşan birbirine bağlı bir eserler bütünü. Her hikaye kendi içinde bağımsız bir gezegende geçse de, hepsi aslında aynı kozmolojiye ve yaratılış mitine dayanıyor.
Sanderson bu durumu, tüm bu gezegenlerin temelinde yatan ortak bir büyü teorisiyle açıklıyor. Karakterler bazen bir kitaptan diğerine zıplayabiliyor, bir serideki ufak bir detay başka bir seride hayati bir önem kazanabiliyor. Evrenin arka planında yatan tanrısal varlıklar ve kadim olaylar, tüm hikayelerin gidişatını etkiliyor. Biz okurlar için bu durum, her yeni kitapta bir “easter egg” avına çıkmak gibi.
Cosmere Okuma Sırası: Brandon Sanderson’ın Tavsiyesi

Cosmere evrenine dahil olan şu an için 18 tam uzunlukta roman ve pek çok yan eser bulunuyor. Her ne kadar bu devasa külliyat 2005 yılında Elantris ile başlamış olsa da, Sanderson dahil çoğu kişi maceraya buradan başlamayı önermiyor. Peki, Cosmere okuma sırası nasıl olmalı? Sanderson’ın kendi YouTube kanalında paylaştığı ve bizim de en mantıklı bulduğumuz yol haritası şöyle:
Maceraya İlk Adım: Sissoylu ve Tekli Kitaplar
Sanderson, okurların evrene giriş yaparken öncelikle Sissoylu (Mistborn) 1. Çağ üçlemesini bitirmesini öneriyor. Bu seri, hem yazarın büyü sistemlerini anlamak hem de anlatım tarzına alışmak için harika bir başlangıç noktası. Ardından evrenin genel kurallarını pekiştiren şu eserlerle devam edebilirsiniz:
- Son İmparatorluk (Sissoylu #1)
- Kuşatma (Sissoylu #2)
- Çağların Kahramanı (Sissoylu #3)
- Savaşkıran (Warbreaker)
- Zümrüt Denizinden Tress
Devlerin Yükselişi: Fırtınaışığı Arşivi
Bu temeli attıktan sonra, Sanderson’ın “magnum opus”u olarak kabul edilen Fırtınaışığı Arşivi serisine dalış yapabilirsiniz. Ancak uyaralım; bu seri oldukça hacimli. Bu yüzden aralarda nefes almak için Sissoylu 2. Çağ kitaplarını veya Elantris gibi bağımsız Cosmere romanlarını okuyarak tempoyu dengelemek bizce en sağlıklı yöntem. Özellikle Rhythm of War kitabına geçmeden önce Sissoylu: Gizli Tarih‘i okumuş olmanız, taşların yerine oturması açısından oldukça kritik.
İnsanlar Bunları da Sordu: Cosmere Hakkında Sıkça Sorulanlar
Cosmere evrenine girmeyi düşünenlerin kafasında genellikle benzer sorular dolaşıyor. İşte Türkiye’deki okuyucu kitlesinin en çok merak ettiği noktalar:
Brandon Sanderson kitaplarına nereden başlanmalı?
Kesin bir kural olmasa da, genel kabul gören başlangıç noktası Sissoylu: Son İmparatorluk kitabıdır. Eğer daha bağımsız ve tekil bir hikayeyle yazarın kalemini denemek isterseniz, Savaşkıran veya Elantris de iyi birer seçenek olabilir.
Fırtınaışığı Arşivi ve Sissoylu bağlantısı nedir?
Bu iki seri farklı gezegenlerde (Roshar ve Scadrial) geçse de, aynı evrenin parçasıdırlar. Bazı karakterlerin (örneğin Hoid) her iki seride de göründüğünü fark edeceksiniz. Ayrıca büyü sistemlerinin temelindeki “Yatırım” (Investiture) mekaniği her iki dünyada da benzer kurallarla işler.
Cosmere dizisi ne zaman çıkacak?
Henüz resmi bir yayın tarihi olmasa da, Apple TV+’ın hakları satın aldığı ve projeler üzerinde çalıştığı biliniyor. Sanderson, senaryo süreçlerine bizzat dahil olduğu için prodüksiyonun biraz zaman alabileceğini ancak kaliteden ödün verilmeyeceğini belirtiyor.
Gelecekte Bizi Neler Bekliyor?

Cosmere evreni şu an bile devasa görünse de, Sanderson’ın durmaya niyeti yok. Önümüzde Sissoylu 3. Çağ (Ghostbloods), Fırtınaışığı Arşivi‘nin ikinci beşlemesi ve Elantris ile Savaşkıran‘ın devam kitapları gibi heyecan verici projeler var. Yazar, son güncellemelerinde adaptasyon çalışmaları nedeniyle yazım sürecinin biraz yavaşlayabileceğini söylese de, 2028 gibi Sissoylu‘nun yeni dönemine girmeyi planlıyoruz.
Ekran tarafında ise Apple TV+’ın planları oldukça iddialı. Gelen bilgilere göre Sissoylu serisinin bir film üçlemesi olarak sinematik bir dille, Fırtınaışığı Arşivi‘nin ise o devasa kapsamını koruyabilmesi için bir dizi formatında izleyiciyle buluşması hedefleniyor.

Görsel efekt teknolojisinin geldiği nokta düşünüldüğünde, “İtme-Çekme” yapan Sissoyluları veya “Fırtınaışığı” ile parlayan Radyant Şövalyeleri ekranda görmek epik bir deneyim olacak. Biz şimdiden yerimizi aldık, Sanderson evreninin bu yeni çağını merakla bekliyoruz!


Yorum (0)